Kilka słów o deklarowaniu

Przyglądając się różnym przypadkom na budowach zastanawia mnie sposób deklarowania właściwości użytkowych wyrobów z kamienia naturalnego. Mam wrażenie, że różne właściwości materiału – na przykład liczba megapaskali (MPa) – traktowane są często jako reklama produktu. Tu powstaje pytanie: czy to ma sens i dokąd prowadzi? #lbkik

Historia pokazuje, że deklarowanie wysokich wartości bywa niebezpieczne.
W ostatnim czasie częstą praktyką jest pobieranie przez inwestora próbek z materiałów dostarczonych na budowy. Coraz częściej słyszymy również informacje o sytuacjach, że prezentowane w dokumentach właściwości materiałów nie zawsze się pokrywają z tymi deklarowanymi. Odbiorca, zgodnie z prawem, może żądać w takiej sytuacji wymiany towaru, a w skrajnym przypadku może zaistnieć konieczność wycofania całej partii wyrobu z obrotu. Takie przypadki już miały miejsce i były bardzo kosztowne dla dostawcy.

Okazuje się, że bardzo często sytuacja wynika z podania klientowi informacji niezgodnych z przeprowadzonymi uprzednio badaniami – na przykład: w deklaracji jest podawana nie ta wartość z dokumentacji otrzymanej w laboratorium co powinna. Najczęstszym przypadkiem jest podawanie średniej wartości wytrzymałości na ściskanie jako charakterystyczną cechę wyrobu.

Zastanówmy się teraz, czy takie rozumowanie jest prawidłowe i jakie konsekwencje za sobą pociąga.

W trakcie projektowania założone zostają pewne cechy wyrobu, które zapewnią trwałość projektowanego obiektu. W przypadku wytrzymałości zwykle pojawia się formułka „nie mniej, niż”. Co zatem będzie znaczyło podanie średniej wartości wytrzymałości na ściskanie? To, że dostarczone elementy tylko „średnio, przeciętnie” wytrzymają po zabudowaniu.
Stosownie wartości średniej jako cechy produktu to pierwszy krok do kłopotów. W dokumentacji powinniśmy przedstawiać najmniejszą z możliwych wartości – w przypadku wytrzymałości na ściskanie będzie to najniższa wartość z badania obniżona statystycznie, tzw. spodziewana wartość niższa. Podobny zabieg winien być zastosowany w przypadku innych właściwości, których wysoka wartość stanowi o lepszych parametrach wyrobu, czyli: wytrzymałość na zginanie lub obciążenie niszczące przy otworze na kołek montażowy.

Odwrotna sytuacja będzie gdy dana właściwość pogarsza wyrób wraz ze wzrostem wartości – im wyższa wartość parametru, tym niższa jakość wyrobu. Mowa tu o takich parametrach, jak: nasiąkliwość, porowatość, odporność na ścieranie, odporność na poślizg. W takiej sytuacji deklarujemy oczywiście wartość najwyższą, względnie spodziewaną wartość wyższą.

Przedstawianie informacji o surowcu nie powinno się traktować tylko w kategoriach reklamowych. Zadeklarowanie błędnej wartości często powoduje kłopoty przy konfrontacji z osobami odpowiedzialnymi za odbiór robót budowlanych. Co możemy zrobić? Odpowiedź jest prosta. Postępujmy zgodnie z zapisami norm, a będziemy spać spokojnie.